WeCreativez WhatsApp Support
Firuzan Hukuk ve Arabuluculuk Bürosu
Merhaba, size nasıl yardımcı olabiliriz?

firuzan@firuzankokten.av.tr     0 232 484 66 91

BEDELLİ ASKERLİKDE KIDEM TAZMİNATI ALACAĞI

                      BEDELLİ   ASKERLİKDE KIDEM  TAZMİNATI  ALACAĞI

1475 sayılı İş Kanunu’na göre, iş akdinin muvazzaf askerlik hizmeti dolayısıyla feshedilmesi durumunda işveren, çalışanın kıdem tazminatını ödemek zorundadır. 2018 yılında yayımlanarak yürürlüğe giren Bedelli Askerlik Kanununda 21 gün temel askerlik eğitimi şartı konulmuştur. Ancak, önceki kanunlardan farklı olarak anılan Kanuna, bedelli askerlik yapanların temel askerlik eğitimi süresince çalıştıkları iş yeri, kurum ve kuruluşlar tarafından “aylıksız veya ücretsiz izinli” sayılacaklarına dair hüküm eklendi.

Muvazzaf askerlik, kanunda tanımlanmamıştır. 926 sayılı Türk Silahlı Kuvvetleri personel yasasına ve 211 sayılı Türk Silahlı Kuvvetleri İç Hizmet Kanununa ve 111 sayılı Askerlik Kanununa göre muvazzaf askerlik deyiminden sürekli, diğer bir ifade ile daimi askerlik hizmeti anlamında kullanılmıştır. Bu bağlamda muvazzaf askerlik hizmeti, Askerlik Kanunu’na göre her erkek Türk vatandaşının yapmakla yükümlü olduğu askerlik hizmetidir ve işçi tarafından sözleşmesinin bu sebeple fesih kıdem tazminatına hak kazandırır.

            Yeni kanun, bedelli askerlik yapanlara, kıdem tazminatını alarak işini değiştirme fırsatı verecektir. Bu kişiler, artık bedelli askerlik yaptıklarında kıdem tazminatlarını alarak işten ayrılabilecekler.

            Buna ilişkin emsal mahkeme kararı bulunmaktadır.

İZMİR 13. İŞ MAHKEMESİ 2018/433 E., 2020/15 K. sayılı kararında ;

“… İş akdinin askerlik görevi nedeni ile 1.09.2018 tarihli dilekçe ile feshedildiğini, askerlik görevini bedelli olarak ifa ettiğini, bedelli askerlik durumunda da işçilerin muvazzaf askerlik görevinde olduğu üzere bildirimsiz fesih hakkı bulunduğunu, fesih hakkının kullanılması halinde ise kıdem tazminatının ödenmesi gerekeceğini ve buna müteakip kıdem tazminatı, yıllık izin ücreti ve ihtarname gideri alacağının davalılardan tahsilidir.

            1475 sayılı İş Kanunu’nun halen yürürlükte bulunan 14. maddesinde; Bu kanuna tabi işçilerin hizmet akitlerinin…muvazzaf askerlik hizmeti dolayısıyle… feshedilmesi… hallerinde işçinin işe başladığı tarihten itibaren hizmet akdinin devamı süresince her geçen tam yıl için işverence işçiye 30 günlük tutarında kıdem tazminatı ödenir. Bir yıldan artan süreler için de aynı oran üzerinden ödeme yapılır.

            1475 sayılı İş Kanunu’nun 14. maddesinin birinci fıkrasının üçüncü bendi gereği kıdem tazminatına hak kazandıran hallerden biri de muvazzaf askerliktir. Muvazzaf askerlik nedeniyle, iş sözleşmesini 17.maddeye göre fesheden işçiye, işveren kıdem tazminatı ödemek zorundadır. Kıdem tazminatına hak kazanma bakımından işçinin iş sözleşmesini muvazzaf askerlik hizmeti nedeniyle feshetmesi yeterli olup, askerliğin kısa süreli ya da bedelli olması önem taşımaz. 1475 sayılı Kanunu’nun 14. maddesi “ Muvazzaf askerlik hizmeti dolayısıyla” işten ayrılanların kıdem tazminatına hak kazanacağını düzenlemekle yetinmiş, muvazzaf askerlik hizmetinin ne şekilde yapılacağı, diğer bir ifade ile fiilen mi yoksa bedel ödemek suretiyle mi yapılacağı konusunda bir ayrım yapılmamıştır. Bu bağlamda bedelli askerlik suretiyle muvazzaf askerlik hizmetini yapmış sayılmak için iş yerinden ayrılan işçinin de kıdem tazminatına hak kazanması gerekir.

            Bu bağlamda 2018 yılı bedellik askerlik uygulamasında, temel askerlik eğitimini tamamlayarak bedelli askerlik yapan işçiye kıdem tazminatının ödenmesi gerekir. İşçinin bir yandan 7146 sayılı Kanunda getirilen ücretsiz izin hakkı, bir yandan da 1475 sayılı Kanunda öngörülen kıdem tazminatını talep etme hakkı vardır. İşçinin bu bağlamda seçim hakkı vardır.

 HÜKÜM; Davanın kabulü ile, Brüt 9.648,46-TL kıdem tazminatı alacağının akdin fesih tarihi olan 11/09/2018 tarihinden itibaren işleyecek en yüksek banka mevduat faiziyle birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,

Brüt 473,55-TL yıllık izin ücreti alacağının temerrüt tarihi olan 18/09/2018 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine…”

şeklinde hükmedilmiştir.

            

Yukarıda verdiğimiz mahkeme kararından da anlaşılacağı üzere askerlik nedeni ile –ki bunun bedelli olup olmamasının bir önemi yok- işinden ayrılan işçinin kıdem tazminatına hak kazanacaktır.

KAYNAKÇA:

  • 1475 sayılı İş Kanunu
  • 926 sayılı Türk Silahlı Kuvvetleri personel yasası
  • 211 sayılı Türk Silahlı Kuvvetleri İç Hizmet Kanunu
  • 111 sayılı Askerlik Kanunu