WeCreativez WhatsApp Support
Firuzan Hukuk ve Arabuluculuk Bürosu
Merhaba, size nasıl yardımcı olabiliriz?

firuzan@firuzankokten.av.tr     0 232 484 66 91

Tag : SİGORTA

ŞİRKET YÖNETİCİLERİNİN VE ŞİRKET ORTAKLARININ SİGORTALILIKLARI

TÜİK verilerine göre Türkiye de faal ticaret şirketi 1.700.000 civarında olup, bunun yüzde 37’si şahıs şirketi,  yüzde 51’i limited şirket, yüzde 7’si anonim şirket, kalanları ise diğer şirket türlerindendir. Bu açıdan bakıldığında şirket yönetici ve ortaklarının sigortalılığı da önem arz etmektedir.

Bilindiği üzere, 1/10/2008 tarihinde yürürlüğe giren 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu yürürlüğe girmiş ve şirket ortak ve yöneticilerinin sigortalılığı ile ilgili gerekli düzenlemeler, gerek bu Kanunda ile gerekse yönetmelik ve tebliğlerle açıklanmıştır.

Bu çerçevede; 5510 sayılı Kanunun 4’üncü maddesinde “Sigortalı Sayılanlar” ve 6’ncı maddesinde ise “Sigortalı Sayılmayanlar” ayrı ayrı belirtilmiştir.

5510 sayılı Kanunun 4’üncü maddesinin birinci fıkrasının (b) bendinde kendi nam ve hesabına çalışanlardan;

  • Ticari kazanç ve serbest meslek faaliyeti sebebiyle gerçek ve basit usulde gelir vergisi mükellefi olanlar,
  • Gelir vergisinden muaf olup, esnaf ve sanatkarlar sicili ile kanunla kurulan meslek odalarına usulüne uygun olarak kayıtlı olanlar,
  • Anonim şirketlerin kurucu ortakları, yönetim kurulu üyesi olan ortakları ile sermayesi paylara bölünmüş komandit şirketlerin komandite ortakları, diğer şirket ve donatma iştiraklerinin ise tüm ortakları,
  • Tarımsal faaliyette bulunanlar,

sigortalı sayılmıştır.

Diğer yandan, 5510 sayılı Kanunun “Sigortalı Sayılmayanlar” başlıklı 6’ncı maddesinde kendi nam ve hesabına bağımsız çalışanlar kapsamında “18 yaşını doldurmamış olanlar”, “Gelir vergisinden muaf olup, esnaf ve sanatkar siciline kayıtlı olanlardan, aylık faaliyet gelirlerinden bu faaliyetine ilişkin masraflar düşüldükten sonra kalan tutarı, prime esas günlük kazanç alt sınırının otuz katından az olanlar” ise sigortalılıktan muaf tutulmuşlardır.

1-Şirketlerde Yönetici Konumunda Olanlar

Şirketlerde ortak olmadan sadece yönetici olanlar 4/a (eski SSK) kapsamında sigortalı sayılacaklardır. Yani sadece hizmet akdine bağlı olarak çalışanların statüsü 4/a (eski SSK) olacaktır.

2-Şirket Yönetim Kurulu Üyeleri

Bilindiği üzere bazı yönetim kurulu üyeliklerinde aynı zamanda şirket ortaklığı söz konusu değildir. Bu nedenle;

  • Eğer yönetim kurulu üyesi aynı zamanda şirket ortağı değilse ve şirkette de ayrıca hizmet akdine dayalı olarak çalışmıyorsa  o zaman 5510 sayılı Kanunun 4’üncü maddesi kapsamında sigortalı sayılmamaktadır. Zira, bu durumda sadece yönetim kurulu üyeliği vekalet akdine dayandığından sigortalılık ilişkisi söz konusu olmamaktadır.
  • Ancak yönetim kurulu üyesi aynı zamanda şirket ortağı ise o zaman sigortalılık statüsü 4/b (eski Bağ-Kur) olacaktır.
  • Yönetim Kurulu üyesi ortaklık olmadan aynı zamanda hizmet akdine dayalı olarak çalışmakta ise bu defa çalışma statüsü 4/a (eski SSK) olarak belirlenecektir.

Bu arada 5510 sayılı Kanunun yürürlük tarihinden öncesi ve sonrası için bazı farklılıklar söz konusudur: 5510 sayılı Kanuna göre, 4/b (eski Bağ-Kur) kapsamında sigortalı olması gerekenler kendilerine ait veya ortak oldukları iş yerlerinden 4/a  (eski SSK) kapsamında sigortalı bildirilmeleri imkanı ortadan kaldırılmıştır. Ancak bunun da istisnası 1/10/2008 tarihinden önce 4/a (eski SSK) sigortalılık statüleri kesintisiz devam edenlerin bu statüleri devam ettirilecektir. Ancak statüde kesintiye uğradığında bunların statüleri artık 4/b (eski Bağ-Kur) olacaktır.

3-Şirket Ortakları

1/10/2008 tarihinde yürürlüğe giren 5510 sayılı Kanuna göre 4’üncü maddesinin (b) bendine göre;  anonim şirketlerin yönetim kurulu üyesi olan ortakları, sermayesi paylara bölünmüş komandit şirketlerin komandite ortakları, limited şirket ortakları, diğer şirket ve donatma iştiraklerinin ise tüm ortakları 4-b (Bağ-kur) kapsamında sigortalı sayılmışlardır.

Şirket türlerine göre ortakların sigortalılık statülerine aşağıda değinilmiştir.

3.1-Anonim Şirket Ortakları

Türk Ticaret Kanununa istinaden, sermayesi belirli ve paylara bölünmüş olan; ortaklarının, şirket borçlarından dolayı tüm malvarlıklarıyla sorumlu olduğu şirketler “Anonim Şirket” olarak tanımlanmıştır.

  • Anonim şirketlerin kurucu ortakları ile yönetim kurulu üyesi olmayan ortakları zorunlu sigortalılık kapsamı dışında tutulmuşlardır. Bu ortaklar şirkette ayrıca başka bir görev üstleniyorlarsa 4/a (eski SSK) kapsamında sigortalı olabilecekler ve ücret alabileceklerdir.
  • Yönetim kurulu üyesi olan ortaklar ise, seçildikleri tarih itibariyle, yönetim kurulu üyesi oldukları şirket tarafından 15 gün için de SGK ya bildirilerek, 4/b (eski Bağ-Kur) kapsamında sigortalı sayılırlar.

Ancak, 5510 sayılı Kanunun çıktığı tarih itibariyle 4/a (eski SSK) kapsamında sigortalılığı olan ve de yönetim kurulu üyeliği devam eden anonim şirket ortakları, kazanılmış hakların korunması kapsamında, 4/a sigortalısı olarak çalışmaya devam ederler. Bu durum statü kesintiye uğrayıncaya kadar devam eder.

Diğer yandan, yönetim kurulu üyesi olan ortak; 5510 sayılı Kanunun çıktığı tarih itibariyle 4/a (eski SSK) kapsamında çalışırken, Kanunun tarihinden sonra ilk defa veya yeniden yönetim kurulu üyeliğine seçilir ise 4/a (eski SSK) kapsamındaki çalışması, yönetim kuruluna seçildiği tarih itibariyle son bulur, bu tarih itibariyle artık 4/b (eski Bağ-Kur) kapsamında sigortalılığı başlar.

  • Emekli olan ortaklar için de durum şöyledir; 5510 sayılı Kanun kapsamında emekli olan ortak, yönetim kurulu üyeliğine seçilirse veya sadece ortak olması halinde ise emekli maaşından herhangi bir kesinti yapılmaz. Bu durum, hem 5510 sayılı Kanun öncesinde sigortalı olup, emekli olanlarda; hem de ilk defa bu Kanun kapsamında sigortalı olup, emekli olanlar için geçerlidir.

5510 sayılı Kanun öncesi sigortalı olup da, emekli olan ve 4/a’lı (eski SSK) çalışan şirket ortakları ise; emekli maaşlarından her hangi bir kesinti yapılmadan, ücretlerinden sosyal güvenlik destek primi kesilerek çalışmaya devam ederler.

  • Anonim şirketlerin yönetim kurulu üyesi olan ortaklarının sigortalılıkları, yönetim kurulundan çıkılması ile sona erer. Yönetim kurulu görevinden çıkışın 10 gün içerisinde, şirket ya da sigortalı tarafından SGK’ya bildirilmesi gerekir.

3.2-Limited Şirket Ortakları

  • Bir veya daha fazla gerçek veya tüzel kişi tarafından kurulan, ortakların sadece taahhüt ettikleri sermaye payları ve ana sözleşmede yer alan diğer yükümlülükler ile şirket borçlarından sorumlu oldukları şirketlerdir.
  • Limited şirket ortakları 4/b (eski Bağ-Kur) kapsamında sigortalıdırlar. 4/b (eski Bağ-Kur) kapsamında sigortalılıkları şirketin ticaret sicilinde tescil edilmesi ve tescilin ticaret sicil memurlukları tarafından SGK’ya bildirilmesiyle; hisse devirlerinde ise sigortalılık, devrin yapıldığı tarih itibariyle ve şirket yetkililerince bildirimin kuruma yapılması ile başlar.
  • Hisse devrine ilişkin alınan kararın, devir sözleşmesinin ve de devrin pay defterine işlendiği sayfanın suretinin ibrazı ile de sigortalılık sona erer. Eğer hisse devri ticaret sicilinde tescil ve ilan edilmiş ise de ilan edildiği gazetenin bir suretiyle SGK’ya başvurularak sigortalılık sonlandırılır.

Bilindiği üzere, 5510 sayılı Kanunun 53’üncü maddesinin ikinci fıkrası gereğince; 4/b (eski Bağ-Kur) kapsamında sigortalı sayılanlar, kendilerine ait veya ortak oldukları işyerlerinden dolayı, 4/a (eski SSK) maddesi kapsamında sigortalı bildirilemezler. Ancak 1/10/2008 tarihinden önce kendilerine ait veya ortak oldukları işyerlerinde 4/a (eski SSK) sigortalısı olup da, bu tarihten sonra da çalışmaları devam edenlerin sigortalılıkları 4/a (eski SSK) kapsamında kesintiye uğrayıncaya kadar devam ettirilir.

SOSYAL GÜVENLİK HUKUKU

SOSYAL GÜVENLİK HUKUKU

İŞVEREN/TAŞERON/İŞVEREN VEKİLİ YÖNÜNDEN BÜROMUZUN HİZMET VERDİĞİ ALANLAR

  • İşveren, İşveren Vekili, Geçici İş İlişkisi Kurulan İşveren ve Alt İşverenlerin İş Hukuku ve Sosyal Güvenlik Hukuku Yönünden Sorumlulukları
  • İş ve sosyal güvenlik mevzuatı ile ilgili işyeri bildirim işlemleri, alt işveren/taşeron uygulamaları, sigortalı işe giriş, sigortalı işten çıkış, iş kazası ve meslek hastalığı olayları, iş kazası ve meslek hastalıklarında işveren sorumluluğu, prim oranları ve prime esas kazançlarla ilgili işlemler, aylık prim ve hizmet belgesi, eksik gün çalışmalarının belgelendirilmesi işlemleri, istirahatli sigortalılarla ilgili rapor bildirimi, sigorta primlerinin ödenmesi, idari para cezası uygulamaları, itirazlar ve kanun yollarına başvurma işlemleri, işyerinin kurulması, iş sözleşmesinin yapılması ve sona ermesi, iş sözleşmesinin devamı süresince yerine getirilmesi gerekenler, çalışma kuralları özel olarak düzenlenenler ile ilgili işveren yükümlülükleri ve yükümlülüklere aykırı davranmanın sonuçları, ihbarlı, geçerli ve haklı fesih işlemleri ücretli izin, hastalık izni, mazeret izni ve ücretsiz izin uygulamaları fazla çalışma, fazla sürelerle çalışma uygulamaları engelli çalıştırma uygulaması ve bu konudaki teşvikler, İş Kanunu gereğince yapılacak bildirimler İş Kanunu gereğince düzenlenmesi gereken belge ve kayıtlar,
  • Daimi işyerleri ile ihaleli işler ve özel bina inşaatlarında, işyeri tescili, alt işverenlik ilişkileri, ilişiksizlik belgesi, asgari işçilik oranlarının belirlenmesi, işçilik oranlarına itiraz ve yargı yoluna başvurma, işyeri kayıtlarının incelenmeye hazırlanması, resen tahakkuk işlemlerine itiraz ve kanun yoluna başvurma ve asgari işçilik uzlaşması,
  • İkili sosyal güvenlik sözleşmesi olan veya olmayan ülkelere çalıştırılmak üzere işçi götüren şirketlere iş ve sosyal güvenlik mevzuatı karşısındaki sorumluluklarının yerine getirilmesi, risklerin yönetilmesi ve prim yükü,
  • Yatırım, yaş ve bölgesel teşvikler, getirilen yeniliklerle ilgili uygulama yöntemleri, teşviklerden yararlanma şartları, İş-Kur’a kayıtlı işsizlerin teşvikinde yapılacak uygulama, birden fazla teşvikten yararlanma şartları, şartlar yerine getirildiğinde prim oranının düşürülme yöntemi, ihaleli işlerde istihdam teşviklerinin durumu, alt işvereni olan işletmelerin istihdam teşviklerinde durumu, istihdam teşviki stratejileri,
  • İşyerlerinde iş müfettişi, sosyal güvenlik müfettişi/ denetmeni tarafından yapılacak denetim ve incelemelerde, işyeri kayıt ve belgelerinin denetime hazırlanması ve devam eden süreçte raporlardaki önerilerin yerine getirilmesi,
  • Prim ve idari para cezası borçları,
  • 6183 sayılı Kanun uygulamalarına karşı başvuru yolları,
  • Tecil ve taksitlendirme,
  • Uzlaşma,
  • İşverenlere karşı açılan rücu davaları,
  • İşverenler hakkında açılan icra takipleri, ödeme emirlerinin, haczin ve satışın iptali davaları, zamanaşımı, prim ve diğer alacaklarda Kurumun yaptırımları konusunda bilgilendirme,
  • İş ve sosyal güvenlik mevzuatında işverenlere yönelik çok sayıda yükümlülükler ve bu yükümlüklerin yerine getirilmemesi ya da geç getirilmesi durumunda da idari para cezası, gecikme cezası/ gecikme zammı, teşviklerden yararlanamama, fazla prim ödeme, prim borçlarından sorumluluk, iş kazası ve meslek hastalığından kaynaklanan ödemelerden sorumlu tutulma gibi ağır yaptırımlar karşısında izlenecek strateji, işyeri kayıtlarının tutulma usulleri, kayıt geçersizliği halleri, kayıtların ibraz süresi, itirazlar ve kanun yolları konularında danışmanlık ve hukuk hizmetleri verilmektedir.

SİGORTALILAR YÖNÜNDEN BÜROMUZUN HİZMET VERDİĞİ ALANLAR

  • Hizmet tespiti davaları,
  • İş kazası ve meslek hastalığı hallerinde sigortalıların hakları, geçici iş göremezlik uygulamaları ile tazminat hukuku karşısında haklar,
  • İş kazasının tespiti davaları, iş kazası sonucunda maaş bağlanma işlemleri,
  • İş kazası bildirimleri,
  • İş Sağlığı ve Güvenliği Mevzuatı uygulamaları
  • Tarım bağkur sigortalılığı, muafiyet, tevkifat, borçlanmalar, hizmet satın alımı(ihya),
  • Sigortalıların statü çakışması-4/a,b,c hizmet çakışmaları,
  • Emekli ikramiyesi, itibari hizmet , fiili hizmet tespit davaları, vazife malullüğü,
  • Genel sağlık sigortası tescilleri ve bu sigortalılıktan doğan hakları ile borçları, doğan borçlara itiraz,
  • Her türlü borçlanma işlemleri konusunda başvuru yöntemi, kazanılan hizmetler ve bunların değerlendirilmesi,
  • İkili sosyal güvenlik sözleşmesi olan veya olmayan ülkelere çalıştırılmak üzere götürülen işçilerin iş ve sosyal güvenlik mevzuatı karşısındaki hakları,
  • Yabancıların çalışma ve oturma izni süreçleri, sigortalılık …vs durumlarında yazılı ve sözlü olarak görüş bildirilmektedir.

SAĞLIK HİZMET SUNUCULARI YÖNÜNDEN BÜROMUZUN HİZMET VERDİĞİ ALANLAR

  • Sağlık Uygulama Tebliği (SUT) Karşısında Sağlık Hizmeti Sunucularının Danışmanlığı, İkinci Basamak Özel Sağlık Kurumlarının; Özel Hastaneler Yönetmeliği’ne göre ruhsat almış Hastaneler, Ayakta Teşhis ve Tedavi Yapılan Özel Sağlık Kuruluşları Hakkında Yönetmelik kapsamında açılan Tıp Merkezleri, Ayakta Teşhis ve Tedavi Yapılan Özel Sağlık Kuruluşları Hakkında Yönetmelik’in geçici ikinci maddesine göre faaliyetlerine devam eden Tıp Merkezleri ve Dal Merkezlerinin, Hizmet Sunumu Bakımından Basamaklandırılamayan Özel Sağlık Kurumlarının; Diyaliz Merkezleri ile Sağlık Bakanlığından ruhsatlı diğer Özelleşmiş Tedavi Merkezleri Tanı, Tetkik ve Görüntüleme Merkezleri ile Laboratuvarları, Optisyenlik Müesseseleri, Tıbbi Cihaz ve Malzeme Tedarikçileri, Kaplıcalar ve Eczanelerin, Sağlık Uygulama Tebliği hükümleri ve SGK ile yapılmış olan sağlık hizmeti satın alım sözleşmeleri çerçevesindeki hak ve yükümlükleri konusunda yazılı veya sözlü görüş sunmaktayız, T.C.Sağlık Bakanlığı ve Sosyal Güvenlik Kurumu tarafından yapılacak denetimler öncesinde denetime hazırlık çalışmalarına yardımcı olmak konularında, çözüm ortaklarımız başmüfettişler, iş sağlığı ve güvenliği uzmanları, uzman sağlık personeli, hekimler ve üniversitelerin öğretim görevlileri ile hizmet vermekteyiz.